Choroba Leśniowskiego-Crohna (w skrócie ChL-C) to choroba zapalna jelit. Jak dotąd nie udało się ustalić jej etiologii i z uwagi na to jest zaliczana do grupy nieswoistych (czyli przewlekłych) zapaleń jelit znanych jako IBD.

Choroba ta znana jest już od ponad 100 lat — po raz pierwszy została opisana w 1904 roku przez polskiego lekarza Antoniego Leśniowskiego. Kolejny, już dokładniejszy, jej opis został stworzony w 1932 roku przez Burrilla Bernarda Crohna, który współpracował ze swoimi kolegami po fachu: Gordonem D. Oppenheimerem oraz Leonem Ginzburgiem. To oni wprowadzili termin medyczny IBD, uznając, że jako pierwsi opisali nową jednostkę chorobową. Chociaż na zachodzie choroba ta znana jest głównie pod nazwą Crohna to w Polsce stosuje się przeważnie określenie choroba Leśniowskiego-Crohna.

Choroba Leśniowskiego-Crohna stanowi przewlekły proces zapalny dotykający ściany w przewodzie pokarmowym. Proces ten może ulokować się na każdym z odcinków przewodu pokarmowego, chociaż zaobserwowano, że z reguły dotyka on końcowej części jelita cienkiego i początkowej części jelita grubego. Ze względu na to umiejscowienie w starszej literaturze można spotkać się z nazwą ileitis terminalis. Sama choroba diagnozowana jest zarówno u dorosłych, jak i u dzieci.

Chociaż, jak już wspomniano zmiany chorobowe, najczęściej ulokowane są w końcowym odcinku jelita krętego, to równie często pojawiają się one w:

  • jelicie cienkim oraz grubym;
  • w samym jelicie grubym;
  • w przełyku;
  • w żołądku;
  • w dwunastnicy;
  • w odbycie (pod postacią szczelin, ropni oraz przetok).

Zmiany w okolicy odbytu pojawiają się u około połowy chorych, natomiast zmiany, które dotykają dwunastnicy, żołądka i przełyku stanowią jedynie niewielki odsetek przypadków.

Przebieg samej choroby w znaczniej mierze jest uzależniony od tego, w jakim miejscu pojawiły się zmiany. Poziom skomplikowania leczenia również zależny jest od tego, jaki organ został zaatakowany. Wśród objawów towarzyszących chorobie i jej leczeniu można wyszczególnić:

  • znaczne obniżenie wagi;
  • częste biegunki;
  • nieustający ból brzucha;
  • wysoką temperaturę;
  • wymioty;
  • krwawienie;
  • wzdęcia.

Jeśli zaobserwujemy u siebie któryś z powyższych symptomów, bardzo możliwe, że odtąd niezbędne będzie intensywne leczenie.

Niestety leczenie przyjmuje formę walki z objawami, która polega na stosowaniu kortykosteroidów — to właśnie one pozwalają na obniżenie intensywności choroby Leśniowskiego-Crohna. Oprócz nich lekarze sięgają również po środki o charakterze przeciwzapalnym — mają one za zadanie uniemożliwienie rozprzestrzenienia się stanu zapalnego. Znacznie rzadziej korzysta się z antybiotyków, chociaż niekiedy stosuje się je, aby zwiększyć ochronę pozostałych części układu pokarmowego przed kolejnymi atakami schorzenia.

choroba Leśniewskiego-Crohna

© cryonoid_media/Fotolia

ILOŚĆ ZACHOROWAŃ NA CHOROBĘ LEŚNIOWSKIEGO-CROHNA JEST POWIĄZANA Z LOKALIZACJĄ GEOGRAFICZNĄ

Jak pokazują badania, ilość zachorowań na Leśniowskiego-Crohna uzależniona jest od lokalizacji geograficznej oraz ściśle wiąże się ze stopniem rozwoju ekonomicznego i socjologicznego danego społeczeństwa. Zauważalne jest, że w krajach, które są wysoko rozwinięte, zapadalność na tę chorobę jest znacznie większa, niż w przypadku krajów o znacznie w niższym stopniu rozwoju. W efekcie widocznym jest, że w Europie zachorowalność na tę chorobę wynosi 1-11,4 na 100 000 ludności rocznie. Brytyjscy naukowcy zaobserwowali również, że liczba zachorowań (na choroby zapalne jelit) ma tendencję wzrostową – wzrasta dwukrotnie co 10 lat. Chociaż w Polsce nie udało się ustalić jednoznacznej epidemiologii dla Leśniowskiego-Crohna to widać, że w przeciągu ostatnich lat zauważono zwiększoną częstotliwość zachorowań. W 2012 roku zebrano dane z 88 ośrodków, w których to odnotowano wystąpienie 5191 przypadków. Zauważono również, że choroba ta dotknęła ok. 15% krewnych pierwszego stopnia osób, które zachorowały na przewlekłe zapalenie jelit. Samo ryzyko zachorowań znajduje się na poziomie:

  • 8,9% u dzieci chorego;
  • 8,8% u rodzeństwa chorego;
  • 3,5% u rodziców chorego.

Statystyki świadczą o stopniowym obniżaniu się średniego wieku osób zapadających na chorobę Leśniowskiego-Crohna

Wzrost zachorowań jest szczególnie widoczny w przypadku pacjentów w wieku dziecięcym. Równie niepokojące pozostaje to, że w statystykach obserwuje się stopniowe obniżenie wieku pacjentów, u których zostaje zdiagnozowana choroba Crohna. Odnotowano, że największa zachorowalność widoczna jest u osób w wieku młodzieńczym i będących między 30. a 40. rokiem życia. Kolejny skok liczby zachorowań dotyczy osób po 60. roku życia.

Poszukiwane są dokładne przyczyny występowania choroby Leśniowskiego-Crohna u pacjentów, jednak wciąż pozostają one nieznane. Jako mechanizmy, które są uznawane za odpowiedzialne za chorobę, należy wymienić:

  • swoistą odpowiedź immunologiczną błony śluzowej u pacjenta;
  • podatność genetyczną danych jednostek;
  • mikroflorę jelitową.

 

Leśniewski-Crohn choroba

© Juan Gärtner/Fotolia

Choroba Leśniowskiego-Crohna (w skrócie ChL-C) to choroba zapalna jelit. Jak dotąd nie udało się ustalić jej etiologii i z uwagi na to jest zaliczana do grupy nieswoistych (czyli przewlekłych) zapaleń jelit znanych jako IBD.

Pewnym jest również, że choroba najczęściej rozwija się u osób, które mają stwierdzone upośledzenie mechanizmów związanych z odpornością oraz reakcjami immunologicznymi na wewnętrzne patogeny.

Chociaż udowodniono, że leki stosowane przy tej chorobie mogą podnieść jakość życia, to niestety w aż 75% przypadków występuje konieczność zastosowania zabiegu chirurgicznego, który pozostaje najbardziej skutecznym sposobem na walkę z nawrotami choroby. Przyjmowanie leków ma na celu jedynie odsunięcie w czasie operacji.