Krwotok mózgu, inaczej: wylew krwi do mózgu, jeszcze inaczej: krwotok mózgowy jest ostrym lub podostrym krwawieniem do mózgu spowodowanym pęknięciem naczynia. Pęknięcie naczynia może zostać spowodowane wieloma odmiennymi przyczynami.

Najczęściej bezpośrednią przyczyną pęknięcia naczynia tętniczego jest uszkodzenie jego śródbłonka, zaburzenia krzepnięcia krwi lub gwałtowny wzrost ciśnienia tętniczego. Podczas krwotocznego udaru mózgu natychmiast zostają zniszczone struktury mózgowe i narasta obrzęk mózgu, dlatego wylew krwi do mózgu jest chorobą o bardzo ciężkim przebiegu, zagrażającą życiu. Śmiertelność wczesna przy udarze mózgu wynosi aż 60% zgonów.

Grupę chorób naczyniowych centralnego układu nerwowego opisuje się jako zespół kliniczny powstały w wyniku ogniskowego deficytu neurologicznego lub ogólnych zaburzeń czynności mózgu. Mózg w takim stanie pozostaje minimum 1 dobę lub obumiera, przyczyną jest śmierć naczyniowa.

Do tej pory nauka poznała 3 podstawowe postaci chorób naczyniowych ludzkiego mózgu, poniżej podział oraz częstotliwość ich przypadania:

  • udar niedokrwienny mózgu – 80-85% przypadków,
  • udar krwotoczny mózgu – 10-12% przypadków,
  • krwawienie podpajęczynówkowe – 5-7% przypadków.
krwotok mózgu choroba

© psdesign1/Fotolia

Krwotok mózgu jest trzecią w kolejności przyczyną wszystkich zgonów wśród mieszkańców krajów rozwiniętych

Przed udarem znajdują się tylko choroby układu krążenia oraz nowotwory. Natomiast udar mózgu zajmuje pierwsze miejsce na liście przyczyn wszystkich hospitalizacji oddziałów neurologicznych. Warto pamiętać, że udar krwotoczny nie posiada ograniczeń wieku, chociaż najczęściej zapadają na niego osoby między 50 a 70 rokiem życia.

Od udaru mózgu spowodowanego krwotokiem śródmózgowym odróżnia się dwa inne rodzaje udarów: zawał mózgu i krwotok podpajęczynówkowy. W każdej grupie złożonej ze 100 tys. osób, od 10 do 20 z nich zachoruje na krwotok śródmózgowy, co stanowi od 10% do 15% wszystkich udarów. Statystyki mówią, że chory z udarem krwotocznym jest o około 10 lat młodszy od chorego z udarem niedokrwiennym.

Najgroźniejszą odmianą krwotocznego udaru mózgu jest krwotok do móżdżku, czyli tylnej jamy czaszki. W tym przypadku stale powiększający się krwiak uciska na ośrodek oddechowy pnia mózgu. Tworzą się okoliczności bezpośredniego zagrożenia dla życia pacjenta, który będzie potrzebował natychmiastowej pomocy neurochirurgicznej. Najbardziej niebezpieczny dla pacjenta jest taki krwotok, który przebije się do układu komorowego mózgu.

Przyczyny krwawienia śródczaszkowego zależą od wieku pacjenta. U dziecka przyczyną pęknięcia naczynia mogą być: tworzące się tętniaki lub choroby krwi, np.: małopłytkowość, białaczka czy hemofilia oraz różnego rodzaju urazy fizyczne. W przypadku młodzieży czy osób jeszcze młodych przyczyną krwawienia do mózgu jest nadciśnienie tętnicze a równie często alkohol czy narkotyki. Natomiast u osób w średnim i starszym wieku najczęstszą zdiagnozowaną przyczyną krwawienia śródczaszkowego jest nadciśnienie tętnicze, malformacja naczyniowa, tętniaki, różnego rodzaju zmiany zapalne w naczyniach mózgowych oraz guzy mózgu w równym stopniu pierwotne jak i przerzutowe.

Grupa nowotworów dająca najczęściej przerzuty do ośrodkowego układu nerwowego i mająca wpływ na występowanie krwawienia śródczaszkowego to m.in.: rak oskrzeli, czerniak, rak jasnokomórkowy nerek i rak tarczycy.

Czynnikami pozamedycznymi podnoszącymi ryzyko wystąpienia krwawienia śródczaszkowego są: otyłość, cukrzyca, papierosy, alkohol, leki upośledzające krzepnięcie krwi.

Udar krwotoczny występuje u pacjenta w sposób nagły, często niepoprzedzony żadnymi objawami. A jeżeli już jakiekolwiek występują są to najczęściej intensywne bóle głowy. Do udaru dochodzi najczęściej w trakcie dnia pełnego emocji lub wysiłku fizycznego. Osoba doznająca udaru, dosłownie w kilka minut traci przytomność, czasami pojawiają się wymioty oraz drgawki. Zdarza się, chociaż bardzo rzadko, że chory pozostaje przytomny a pozostałe objawy pojawiają się sukcesywnie. Charakterystycznym skutkiem udaru krwotocznego jest zwrócenie gałek ocznych w kierunku tej strony półkuli mózgu, w jakiej nastąpił wylew.

Jak powinna wyglądać pierwsza pomoc przy krwotoku mózgu?

Najważniejszy jest czas. Czas pomiędzy wystąpieniem udaru mózgu a początkiem reanimacji. Im jest on krótszy tym powstaje większa szansa na całkowite wyleczenie lub ograniczenie skutków uszkodzenia mózgu, a w następstwie komplikacji neurologicznych. Dlatego jest tak ważne, aby osoba, która doznała udaru mózgu, bez względu na jej charakter, otrzymała jak najszybciej pomoc medyczną. Tylko szybka reakcja otoczenia, błyskawiczna pomoc medyczna, wezwanie pogotowia ratunkowego może pomóc uratować życie, albo pomóc w zachowaniu standardu przyszłego życia pacjenta. Dlatego, jeżeli jesteś świadkiem zdarzenia udaru mózgu u kogoś, lub sam jego doświadczasz należy natychmiast wezwać pogotowie ratunkowe!

krwotok mózgu

© BillionPhotos.com/Fotolia

Po wprowadzeniu pierwszej pomocy, reanimacji na miejscu zdarzenia, chory powinien jak najszybciej znaleźć się w szpitalu, najlepiej na oddziale neurologicznym lub udarowym, gdzie otrzyma kompleksowe i specjalistyczne leczenie.